Ο Goethe χαρακτήριζε την αρχιτεκτονική «παγωμένη μουσική». Και μπορεί να μοιάζει περίεργο, αλλά αυτές οι δύο τέχνες θεωρούνται από πολλούς αδερφές. Με μία ευρύτερη έννοια και οι δύο δημιουργούν έναν κόσμο, μέσα στον οποίο ζούμε και κινούμαστε είτε κυριολεκτικά, είτε μεταφορικά. Οι ομοιότητές τους όμως είναι περισσότερες απ’ όσες ίσως νομίζουμε. Ας δούμε μερικές από αυτές αντιστοιχίζοντας βασικούς μουσικούς όρους με αρχιτεκτονικούς.

  • Η κλίμακα: Στη μουσική είναι ένα σύστημα που καθορίζει τις σχέσεις των φθόγγων. Είναι στην ουσία ο συνδετικός ιστός των διαφόρων μερών του κομματιού.

Στην αρχιτεκτονική κλίμακα είναι η συσχέτιση συγκεκριμένων στοιχείων, χώρων ή όγκων, όπως επίσης και η κιναισθητική αντίληψη ενός χώρου.

Έτσι λοιπόν, το να βρίσκεται εκτός κλίμακας ένα μουσικό έργο θα σήμαινε ότι είναι εκτός τονικότητας, ενώ για ένα αρχιτεκτονικό έργο ότι δεν είναι οικείο και φιλικό.

  • Ο ρυθμός: Όταν μιλάμε για ρυθμό στη μουσική εννοούμε την περιοδικότητα που ουσιαστικά οργανώνει το χρόνο.

Στην αρχιτεκτονική εννοούμε την επικρατούσα τη συγκεκριμένη περίοδο τεχνοτροπία, όπως επίσης και την ύπαρξη επαναλαμβανόμενων στοιχείων (π.χ. κίονες).

Και στις δύο περιπτώσεις η ύπαρξη και ανάπτυξη του ρυθμού σχετίζεται άμεσα με τις εκάστοτε συνθήκες και διάφορους κοινωνικούς, πολιτιστικούς κτλ. παράγοντες, ενώ ο 20ος αιώνας έφερε και στις δύο τέχνες μία αλλαγή στην αντίληψη του ρυθμού. Στη μεν μουσική η αντίληψη της διαδοχής των ήχων είναι πια πιο αφηρημένη, ενώ στην αρχιτεκτονική σημαντικότερο ρόλο παίζει η λειτουργικότητα και όχι τόσο η μορφή.

  • Η αρμονία: Αρμονία στη μουσική ονομάζεται το σύνολο εκείνο των νόμων που ορίζει τις συγχορδίες και τη δομή τους επιδιώκοντας το ευχάριστο άκουσμά τους.

Αρμονία στην αρχιτεκτονική είναι η χρήση και σύνθεση των κατάλληλων κάθε φορά γεωμετρικών αναλογιών και το ταίριασμά τους.

Γενικά αρμονία είναι η ομορφιά, το άρτιο αισθητικά αποτέλεσμα.

Η έλλειψη αρμονίας τόσο στη μουσική, όσο και στην αρχιτεκτονική, μας ξενίζει. Στη μουσική αναγνωρίζεται ως παραφωνία, ενώ στην αρχιτεκτονική ως ένα κακό αισθητικά οικοδόμημα.

  • Ο αυτοσχεδιασμός: Στη μουσική είναι ένα σύνηθες φαινόμενο και έχει να κάνει με κάθε αλλαγή στην αρχική σύνθεση ενός κομματιού κατά τη διάρκεια της εκτέλεσής του.

Και στην αρχιτεκτονική όμως ο αυτοσχεδιασμός δεν αποκλείεται κι εδώ έχει να κάνει με οτιδήποτε ο αρχιτέκτονας μπορεί να μην είχε προβλέψει στον αρχικό του σχεδιασμό και καλείται εκ των υστέρων να αντιμετωπίσει.

Αυτές είναι μερικές μόνο από τις βασικές, αλλά όμοιες έννοιες μεταξύ μουσικής και αρχιτεκτονικής. Δεν τελειώνουν εδώ, όμως σίγουρα είναι μια καλή «πρώτη γεύση» για να αντιληφθούμε τη «συγγένεια» και να βλέπουμε με άλλα μάτια πια κάθε αρχιτεκτονικό οικοδόμημα, να βλέπουμε τη μουσική μέσα του και το αντίστροφο.